Ji aliyê: Dr. Adnan Bozan
Şev di wê bajarê de wek mêvanekî derbasbûyî nayê; belkî wek dadgerê kevn tê, yê ku hemû rûyan baş dizane. Ew li derîyan nakê, lê tê hundurê wanwekî ku her tim ji bo wî vekirî bûn. Bi yekem windabûna ronahiyê re, bajar naxewa, belkî jê re derdikeve hêza derewê.
Di rojê de, her tişt dikare were ravekirin: dengê pirr, kar, tevger, û rûyên ku di rê de derbas dibin bêyî ku bibin dîtin. Lê di şevê de, hemû ravekirin têk diçe, û miroڤ bi xwe re rû bi rû dimîne wek ku ew bi xwe ye: bê xemilandin, bê parastin, bê temaşevan.
Bêdengî di wê şevê de ne tenê nebûna deng bû, belkî hebûna giran a wê bû. Bêdengiyek ku li dîwaran digire, û bi hêdî-hêdî dikeve nav singê wek ku bipirse: tu heta niha çi kirî bi jiyana xwe?
Di odeya xwe ya teng de, mêr li kêleka pencereyê rûnişt. Ew kesekî nedixwest, lê dîsa jî hest dikir ku ew di rewşa bendewarîyeke domdar de ye, bendewarîyeke bê nav. Li ber wî kolanek nîv vala bû, û çirayên westiyayî mîna çavên ku baweriya xwe bi dîtinê winda kirine xuya dibûn.
Ew hest dikir ku hemû bajar li wî dinêre, ne bi çavên derve, lê ji hundurê wî ve. Wek ku her tişt li dora wî tenê dirêjkirina nerahatiya wî be.
Wî fikir kir:
Çima di şevê de her tişt bi vî awayî rast xuya dike?
Û çima jiyan di rojê de tenê peymaneke kolektîf e ji bo jibîrkirina rastiyê?
Di vê bêdengiyê de, miroڤ êdî nikare ji xwe bireve. Ji ber ku şev rê nade role lîstinê. Li vir, maske têne hilweşandin, ne ji ber ku têne rakirin, lê ji ber ku bê wate dibin. Kî bi kî re dike dilxweşiyê? Kî nefret dike? Kî hez dike? Hemû van tiştan sînorên xwe winda dikin, û miroڤ dibe hebûnek tenê ku li ber pirsê radiweste, pirsê ku kes naxwaze bersiv bide.
Mêr bîranînên ku nexwestibû bîr bîne bibîr anî: gotinên ku di demeke lawaz de hatine gotin, nêrînên ku wê demê tê negehîştin, û deriyên ku hatine girtin bêyî ku bizanibin çima pêşî hatibûn vekirin. Rabûna berê ne wek çîrokekê vedigeriya, lê wek tawanbariyekê.
Di goşeya odeyê de, wî hest kir ku bêdengiya wî ne tenê ya wî ye. Wek ku “yekê din” hebê ku nayê dîtin û bi wî re rûniştiye. Ne ruh e, lê fikrek e: fikra miroڤ li ser xwe dema ku hemû tişt jê tê rakirin.
Wî çavên xwe ber bi derve rakir. Heyv wek çavê sar û bê hêrs li ezmanê dalqandî bû. Ew ne dilxwazî dikir, ne jî tesellî; tenê temaşe dikir, û di wê temaşeyê de tiştek ji dilşewatî zêdetir dihat xuya.
Wî fikir kir:
Belkî em jiyanên xwe najin, tenê em wan rast dikin.
Li derve, pisîkek bi hêdî derbas bû, wek ku dizanibû dem di şevê de wek roj nayê pîvandin. Û dengê saetekî dûr bêdengiyê dibirrî wek çermê ku bi derziyeke hêdî tê dirûtin. Her tişt tiştek digot, bê ku peyvan bikar bîne.
Wê demê mêr hest kir ku yekê di hundurê wî de qebûlkirinê dike:
ku tenêbûn ne tenê nebûna kesên din e…
belkî nebûna şiyana rizgarkirina xwe ji xwe ye.
Şev di nêrîna wî de ji cihêk aram veguherî azmûnekê. Êdî ne rehetî bû, lê rûbirûbûn bû: rûbirûbûn bi têkçûn, bi windakirina piçûk a ku nehatine qebûlkirin, û bi jiyana ku nîvê wê di derengxistinê de maye.
Lê dîsa jî…
di şevê de tiştek hebû ku nikare were serketin: rastdariya wê ya hovane.
Di rojê de miroڤ dikare bi gotinan xwe biparêze. Lê di şevê de gotin bê hêz in. Hemû tişt ku dimîne rastî ye: tazî, giran, û neçar ji xemilandinê.
Mêr hêdî hêdî bêdengtir rûnişt. Êdî nefikirî li revînê, ji ber ku revîn xwe wek fikreke zarokane di ber vê bêdengiya mezin de xuya kir. Heta wî carekê yekem hest kir ku bêdengî wî red nake, belkî tenê wî diyar dike.
Bi nêzîkbûna sibehê re, dunya pir guhertin nedikir, lê tiştekî veşartî qewimî bû: şev êdî ne tenê demek derve bû, belkî bû rewşek di hundur de. Rewşek ku her car vegere dema ku dunya bêdeng bibe, û miroڤ dest pê bike xwe bi rastî bibihîze.
Û wisa şev qediya, lê qebûlkirina wê ne qediya.